Prizren’ de Asırlık Gelenek: Nazar Makyajı ile Gelinler Kötülüklerden Korunuyor
Kosova’nın Prizren kentine bağlı Planjane köyünde yaşayan Fehmije Murati, yüzyıllardır süregelen “nazar makyajı” geleneğini yaşatmaya devam ediyor. Renklerin sembolik anlamlar taşıdığı bu ritüel, gelinleri kötülüklerden koruduğuna inanılan önemli bir kültürel miras olarak öne çıkıyor.
Kosova’da Şar Dağları eteklerinde bulunan Planjane köyünde, düğünlerin vazgeçilmez unsurlarından biri olan “nazar makyajı” geleneği günümüzde de varlığını sürdürüyor. Bölgenin tanınan isimlerinden Fehmije Murati, bu kültürü yaşatan nadir kişiler arasında yer alıyor.
Geçmişte bir hafta süren düğün hazırlıkları, günümüzde daha kısa sürede tamamlanırken, nazar makyajı geleneği önemini koruyor. Gelinlere yapılan bu özel makyajın, onları nazardan ve kötülüklerden koruduğuna, aynı zamanda evliliklerinde mutluluk getirdiğine inanılıyor.
Köy halkı, zorlu kış şartları ve yurt dışında mevsimlik çalışma nedeniyle düğünlerini genellikle yaz aylarında gerçekleştiriyor. Bu sayede hem gelenekler yaşatılıyor hem de geniş katılımlı kutlamalar yapılabiliyor.
Nazar makyajı ise yalnızca estetik bir uygulama değil, aynı zamanda sembolik anlamlar taşıyan bir ritüel olarak görülüyor. Kullanılan renkler farklı anlamlar içeriyor: beyaz saflığı ve yeni başlangıçları, kırmızı doğurganlığı ve utangaçlığı, altın bereketi ve yaşam döngüsünü, mavi huzurlu aile hayatını, siyah ise kötülüğü temsil ediyor.
Yüzyıllardır kuşaktan kuşağa aktarılan bu gelenek, modern yaşamın etkilerine rağmen bölge halkı tarafından yaşatılmaya devam ediyor.
